روانشناسی کودک و نوجوان

با کودک آسیب‌دیده از سوءاستفاده‌ی جنسی چگونه رفتار کنیم؟

با کودک آسیب‌دیده از سوءاستفاده‌ی جنسی چگونه رفتار کنیم؟

گردآوری و ترجمه: آذین بذرافشان

بخش اول این مقاله با عنوان «چگونه سوءاستفاده‌ی جنسی را در کودکان و نوجوانان تشخیص دهیم؟» و بخش دوم مقاله هم با عنوان «آموزش خودمراقبتی به کودکان و نوجوانان برای جلوگیری از سوءاستفاده‌ی جنسی» در وبلاگ کتاب هدهد منتشر شده است.

فهرست محتوا

با کودک آسیب‌دیده از سوءاستفاده‌ی جنسی چگونه رفتار کنیم؟

اگر کودک آزار جنسی دید، چه باید کرد؟

اگر کودکی به شما گفت آزار جنسی دیده است، چه واکنشی باید نشان دهید؟

اگر کودک درباره‌ی سوء‌استفاده‌ی جنسی به شما بگوید، طبیعی است که شوکه شوید و احساس خشم یا نگرانی را تجربه کنید. اما باید برای مدتی احساسات خود را کنار بگذارید تا به کودک‌ کمک کنید احساس امنیت کند و بتواند درباره‌ی اتفاق روی‌‌داده برای شما بگوید.

در ادامه، نحوه‌ی واکنش درست به سوء‌استفاده‌ی جنسی و شیوه‌ی مؤثر کمک به فرزندتان آورده شده است:

  • سعی کنید آرامش خود را حفظ کنید، حتی اگر قلب شما تند می‌زند. نفس‌های عمیق بکشید و به‌آرامی بازدم‌ خود را بیرون دهید.
  • بدون قطع کردن حرف فرزندتان، با دقت به او گوش کنید. بگذارید فرزندتان داستان را با گفته‌های خودش و با سرعت خودش تعریف کند. به او نشان دهید هر اتفاقی افتاده باشد، شما به حرف‌هایش گوش می‌‌کنید.
  • اگر لازم است چیزی بپرسید، از سؤالاتی استفاده کنید که پاسخ آن‌ها به «بله» یا «خیر» منتهی نشود؛ برای مثال، پرسید: «بعد چه اتفاقی افتاد؟» نه اینکه بگویید: «آیا اون تو رو لمس کرد؟»
  • فرزندتان را باور کنید. به او بگویید که او را باور دارید، حتی اگر گفته‌هایش غیرواقعی به نظر برسد یا در ابتدا منطقی نباشد.
  • به فرزند خود بگویید که این موضوع اصلاً تقصیر او نیست، مهم نیست که چه اتفاقی افتاده و در هر صورت، او سرزنش و مجازات نخواهد شد.
  • به او بگویید که با گفتن به شما کار درستی انجام داده است. فرزند شما شجاع بوده که درباره‌ی سوء‌استفاده‌ی جنسی به شما گفته است، بنابراین از شهامت او قدردانی کنید.
  • با کودک‌تان درباره‌ی این موضوع صحبت کنید که چگونه می‌توانید به او کمک کنید احساس امنیت کند و بپذیرد که شما او را دوست دارید. برای انجام دادن کاری که فرزندتان به آن نیاز دارد، آماده باشید.

احتمال دارد کودک‌تان همه چیز را یک‌باره به شما نگوید و طی چند روز یا چند هفته به‌تدریج درباره‌ی آن صحبت کند. بنابراین صبور باشید و به کودک خود فرصت دهید تجربیات و احساسات خود را با شما به اشتراک بگذارد.

در این دوره، فرزندتان به‌طور متناوب نیاز دارد درباره‌ی احسا‌ساتش با شما حرف بزند و گاه به حضور شما نیاز دارد تا احساس امنیت کند؛ بنابراین سعی کنید همیشه در‌دسترس باشید؛ برای مثال، با فرزندتان در خانه بمانید، از کار مرخصی بگیرید، دنبال کودک به مدرسه بروید یا به‌طور مداوم به او سر بزنید.

شاید فرزندتان از شما بخواهد که قول دهید ماجرا را به شخص دیگری نگویید. شما نمی‌توانید چنین قولی بدهید، اما بگویید که برای حفظ امنیت او تمام تلاش‌تان را به کار خواهید گرفت. بگویید برای ایمن نگه داشتن او باید با افراد دیگر صحبت کنید، اما او را در جریان کارهایی که انجام می‌دهید خواهید گذاشت.

    چگونه از بدنم مراقبت و نگهداری کنم؟
    بستن

    چگونه از بدنم مراقبت و نگهداری کنم؟ – ویژه دختران ۱۲ تا ۱۷ سال

    200,000 ریال
    در سراسر دوران بلوغ، بدنت پیوسته تغییر شکل خواهد داد؛ بلندتر می‌شود و انحنا پیدا می‌کند. برای این‌که رشد بهتری داشته باشی، باید با درست غذا خوردن، تمیز ماندن و خوب خوابیدن، بیشتر از خودت مراقبت کنی.
    لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/wHb8K
    من که گم نمی شوم
    بستن

    من که گم نمی شوم – راهکارهای لازم هنگام گم شدن – مجموعه مهارت‌های خودمراقبتی

    230,000 ریال
    لو و مامان به شهر می‌روند. مامان می‌خواهد نان بخرد. لو هم می‌خواهد موز و جوراب راه‌راه قرمز و سفید بخرد. او جوراب را همین امروز لازم دارد. امروز بازار خیلی شلوغ است. مامان می‌گوید: امیدوارم در این شلوغی مرا گم نکنی. لو می‌گوید: من که گم نمی شوم. راه خیلی باریک است. لو فقط پاهای آدم‌ها را می‌بیند. او شانس آورده که مامان پالتوی قرمزش را پوشیده آن‌قدر خوب دیده می‌شود که امکان ندارد او را گم کند. اما...
    لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/IIOkq
    من با هرکسی نمی روم
    بستن

    من با هرکسی نمی‌روم – داستانی درباره روش برخورد با غریبه و آشنا – مجموعه مهارت‌های خودمراقبتی

    230,000 ریال
    لو منتظر است که دنبالش بیایند. او تنها جلوی مهدکودک ایستاده است. همان موقع خانم اشمیت به او نزدیک می‌شود و می‌گوید: سلام لو، بیا برویم، من می‌برمت خانه. خانم اشمیت در محله آن‌ها زندگی می‌کند. اما اسم کوچک او چیست؟ موهایش قرمز است یا آن‌ها را رنگ می‌کند؟ لو همه چیز را درباره او نمی‌داند. برای همین می‌گوید: من شما را نمی‌شناسم. نمی‌توانم با شما بیایم. تازه مامانم گفته باید منتظر بمانم.
    لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/5rZQK

    بدن تو مال خودته!

    180,000 ریال
    خیلی وقت‌ها دوست داری بغلت کنند. بغل شدن یا بوسیده شدن حس خوبی دارد. می‌گویی: «این کار را دوست دارم!» تو هم طرف مقابل را بغل می‌کنی و او را می‌بوسی...
    لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/NPYSu

    کلیدهای آموزش و مراقبت از سلامت جنسی در کودکان و نوجوانان – کلیدهای تربیت کودکان

    320,000 ریال
    این کتاب شما را در زمینه درک رشد جنسی فرزندانتان به لحاظ جسمی و عاطفی از اولین سال‌های زندگی تا سن بلوغ کمک می‌کند. آنچه که باید در زمینه جنسیت در تمامی مراحل رشدشان بدانند، همراه با پاسخ‌ها و توصیه‌هایی در مورد سوالات مربوط به جنسیت ارائه شده است.
    لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/Vao9A

    نگرانی درباره‌ی آزار جنسی: تشویق کودک به حرف زدن

    شاید فرزندتان چیزی به شما نگفته باشد، اما نگران باشید که مبادا او آزار جنسی دیده باشد. شاید خودتان متوجه علائم بدرفتاری جنسی یا سایر علائم سوء‌استفاده‌ی جنسی شده باشید، شاید فرزندتان سؤالات خاصی از شما ‌بکند یا کسی به شما گفته باشد که متوجه چیزی شده یا فرزندتان موضوعی را با او مطرح کرده باشد.

    شما می‌توانید با مطرح کردن سؤالاتی مانند «به نظر می‌رسه آشفته هستی، چیزی نگرانت می‌کنه؟» یا «خوب هستی؟» فرزندتان را تشویق کنید که صحبت کند؛ حتی می‌توانید با گفتن چنین جمله‌ای کودک خود را آرام کنید: «هیچ‌چیزی اون‌قدر بزرگ، کوچک یا افتضاح نیست که نتونی درباره‌ش صحبت کنی.»

    شما می‌توانید یک کودک خردسال را با گفتن جملاتی مانند «کجاها احساس خوشحالی، درد یا ناراحتی می‌کنی؟» یا «چه زمانی احساس خوشحالی، درد یا ناراحتی می‌کنی؟» او را تشویق کنید که احساساتش را توصیف کند. اگر کودک شما توانایی تکلم ندارد، او را تشویق کنید احساساتش را نقاشی کند یا با ادا در‌آوردن آن‌ها را به شما تفهیم کند.

    برای تشویق یک نوجوان می‌توانید بگویید: «می‌تونم حس کنم که چیزی ذهنت رو مشغول کرده. می‌خوام بدونم چی نگرانت کرده؟» شاید فرزندتان صحبت با بزرگسال مورد اعتماد دیگری را به گفت‌وگو با شما ترجیح دهد. می‌توانید از او بپرسید: «آیا کسی هست که بتونی باهاش صحبت کنی؟»

    بعد از اینکه فرزندتان را به صحبت کردن تشویق کردید، شاید از شما سؤالاتی کند یا مواردی مانند این را بگوید:

    • «آیا من باید اسرار رو حفظ کنم؟» شما هم می‌توانید با گفتن این جمله پاسخ دهید: «نه، مجبور نیستی. هرگز نباید اسراری رو حفظ کنی که درباره‌شون احساس درستی نداری.»
    • «کارهای عجیبی که آقای X می‌کنه، درسته؟» شما می‌توانید این‌گونه پاسخ دهید که «آقای X چه کارهای عجیبی می‌کنه؟»
    • «امروز حتماً باید برم کلاس موسیقی؟» قبل از گفتن «بله»، سعی کنید بفهمید که او چرا نمی‌خواهد به آنجا برود. برای مثال می‌توانید بپرسید: «چی باعث شده که رفتن به اونجا دیگه برات سرگرم‌کننده نباشه؟»
    • «من بازی‌های پسرعمو وسطی رو دوست ندارم.» می‌توانید با گفتن سؤال «شما چه‌جوری بازی می‌کنید؟» واکنش نشان دهید.
      من می توانم با صدای بلند بگویم نه
      بستن

      من می توانم با صدای بلند بگویم نه – داستان هایی برای تمرین نه گفتن – مجموعه مهارت‌های خودمراقبتی

      230,000 ریال
      موقعیت‌هایی پیش می‌آید که احساس بدی به لئا دست می‌دهد: وقتی یان او را در زمین بازی عصبانی می‌کند، وقتی خانم دایشمان، همسایه، می‌خواهد او را بغل کند یا وقتی عمو مایر می‌خواهد او را روی زانویش بنشاند. خب لئا باید چه‌کار کند؟ لئا محکم می‌ایستد و با صدای بلند و با اعتمادبه‌نفس می‌گوید «نه». برای همین وقتی مرد غریبه سعی می‌کند لئا را با خود ببرد او جواب درست را می‌داند. لئا با صدای بلند می‌گوید: نه، من نمی‌آیم.
      لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/BioCE
      چگونه از بدنم مراقبت و نگهداری کنم؟
      بستن

      چگونه از بدنم مراقبت و نگهداری کنم؟ – ویژه دختران ۹ تا ۱۲ سال

      250,000 ریال
      حال که بدنت در آستانه‌ی تغییرات بزرگی است، باید یاد بگیری سلامتی‌ات را حفظ کنی. این بخش از کتاب تو را با دانستی‌های اولیه درباره‌ی بلوغ آشنا می‌کند و به تو یادآوری می‌کند چگونه هم از درون و هم از بیرون مراقب خودت باشی.
      لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/kHWx4

      کلیدهای آموزش و مراقبت از سلامت جنسی در کودکان و نوجوانان – کلیدهای تربیت کودکان

      320,000 ریال
      این کتاب شما را در زمینه درک رشد جنسی فرزندانتان به لحاظ جسمی و عاطفی از اولین سال‌های زندگی تا سن بلوغ کمک می‌کند. آنچه که باید در زمینه جنسیت در تمامی مراحل رشدشان بدانند، همراه با پاسخ‌ها و توصیه‌هایی در مورد سوالات مربوط به جنسیت ارائه شده است.
      لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/Vao9A

      بدن تو مال خودته!

      180,000 ریال
      خیلی وقت‌ها دوست داری بغلت کنند. بغل شدن یا بوسیده شدن حس خوبی دارد. می‌گویی: «این کار را دوست دارم!» تو هم طرف مقابل را بغل می‌کنی و او را می‌بوسی...
      لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/NPYSu
      رازهایی که نباید مخفی کرد
      بستن

      رازهایی که نباید مخفی کرد

      180,000 ریال
      در سرزمینی نه چندان دور، شوالیه‌ی کوچک و شجاعی که آلفرد نام داشت با مادرش، بانو سوزان، در کلبه‌ای کوچک زندگی می‌کرد. آن‌ها زندگی فقیرانه ای داشتند. مادر شوالیه‌ی کوچک هر روز خیلی کار می‌کرد...
      لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/YtyvO

      در مرحله‌ی بعد چه باید کرد: گزارش آزار جنسی

      آزار جنسی کودکان همیشه یک جرم است.

      اگر فکر می‌کنید کودک‌تان آزار دیده است یا احساس می‌کنید خطر سوء‌استفاده‌ی جنسی او را تهدید می‌کند، باید این مورد را گزارش دهید.

      با پلیس ۱۱۰ تماس بگیرید

      شاید مطمئن نباشید که کودک‌تان آزار جنسی دیده، اما فکر می‌کنید اتفاقی روی داده است. باز هم مهم است که در اسرع وقت از متخصصان مشاوره بگیرید. می‌توانید با پلیس، روان‌شناسان و پزشکان صحبت کنید. به این افراد آموزش داده شده است و آن‌ها درباره‌ی سوء‌استفاده‌ی جنسی کودک و نحوه‌ی ارتباط با آن‌ها آگاه‌اند.  این افراد می‌توانند درباره‌ی اقدامات بعدی به شما مشاوره دهند.

      برای مشاوره درباره‌ی خشونت خانگی با شماره‌ی ۱۲۳ تماس بگیرید

      اگر در بدن کودک علائمی یافتید که مشکوک به سوء‌استفاده‌ی جنسی هستند، در اسرع وقت، باید کودک‌تان را نزد پزشکی متخصص ببرید تا معاینه شود (ترجیحاً نزد شخصی که در این زمینه تجربه دارد). پلیس یا خدمات مشاوره‌ای می‌توانند در این زمینه به شما کمک کنند.

      بهتر است آنچه را اتفاق افتاده یادداشت کنید تا بتوانید جزئیات دقیق را به پلیس گزارش دهید. یادداشت‌های شما باید شامل موارد زیر باشد:

      • آنچه فرزندتان به شما گفته است.
      • تغییراتی که در رفتار فرزند خود مشاهده کرده‌اید.
      • آنچه را خود به‌ عینه در روابط بین کودک و فرد متجاوز مشاهده کرده‌اید.
      • هر نکته‌ی دیگری که درباره‌ی رفتار آن شخص مشاهده کرده‌اید.
      با کودک آسیب‌دیده از سوءاستفاده‌ی جنسی چگونه رفتار کنیم؟

      مراحل بعدی را برای کودک توضیح دهید

      فرزند شما احتمالاً می‌خواهد بداند چه اتفاقی می‌افتد و به چه‌کسی درباره‌ی اتفاق روی‌داده گفته خواهد شد.

      به کودک خود توضیح دهید که برای ایمن نگه داشتن او، هر کاری از دست‌تان بربیاید انجام می‌دهید. این گفته بدین معنی است که به پلیس گزارش می‌دهید و با متخصصان دیگر صحبت می‌کنید.

      برای مثال بگویید: «امروز به مکانی به نام …… زنگ زدم و اون‌ها بهم توضیح دادن که در ادامه باید چی‌کار کنم. بهم گفتن پلیس همیشه باید در جریان چنین اتفاقاتی باشه.»

      چرا کودکان به‌سختی درباره‌ی سوء‌استفاده‌ی جنسی صحبت می‌کنند؟

      کودکان به‌سختی می‌توانند به والدین یا دیگران بگویند که آزار جنسی دیده‌اند. زیرا ممکن است:

      • آن‌قدر کوچک باشند که نتوانند تکلم کنند.
      • نگران باشند که مبادا والدین‌شان را ناامید یا ناراحت کنند.
      • خجالت بکشند یا احساس شرم کنند.
      • کسی را که از آن‌ها سوء‌استفاده می‌کند، دوست داشته باشند و نگران باشند که مبادا این شخص را به دردسر بیندازند.
      • آنچه را اتفاق می‌افتد درک نکنند و گیج شوند.
      • نگران باشند که اگر این آزار جنسی به کسی گفته شود، اوضاع بدتر خواهد شد.
      • تهدید شده‌اند یا از مخفی نگه داشتن این سوء‌استفاده احساس شرم می‌کنند.
      • فکر کنند کسی آن‌ها را باور نخواهد کرد.

      منابع:

      https://raisingchildren.net.au/toddlers/safety/child-sexual-abuse/child-sexual-abuse-what-it-is

      https://raisingchildren.net.au/school-age/safety/child-sexual-abuse/signs-of-sexual-abuse

      https://raisingchildren.net.au/school-age/safety/child-sexual-abuse/signs-that-someone-is-involved-in-child-sexual-abuse

      https://raisingchildren.net.au/school-age/safety/online-safety/grooming-signs

      https://raisingchildren.net.au/toddlers/safety/child-sexual-abuse/preventing-child-sexual-abuse

      https://raisingchildren.net.au/toddlers/safety/child-sexual-abuse/child-sexual-abuse-talking-to-children

      https://raisingchildren.net.au/teens/mental-health-physical-health/sexual-assault-sexual-abuse/child-sexual-abuse-talking-to-teens

      https://raisingchildren.net.au/school-age/safety/child-sexual-abuse/child-sexual-abuse-what-to-do

      لینک کوتاه شده: https://hodhod.com/x2vYd

      دیدگاهتان را بنویسید

      نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *